NOTERLİK MESLEĞİNİN GELENEK VE GÖRENEKLERİ İLE UYULMASI ZORUNLU MESLEK KURALLARI

Türkiye Noterleri, 1512 sayılı Noterlik Kanunu, diğer kanunlar yönetmelikler, Türkiye Noterler Birliğinin genelge ve kararları ile konulan kurallara uymak, Noterlik mesleğinin teessüp edip yerleşen gelenek ve göreneklerine göre davranmak zorundadırlar.

Uyulması zorunlu olan kurallar;

Kanunlar, yönetmelikler ve Türkiye Noterler Birliğinin yayınladığı genelge ve aldığı karar esaslarından,

Gelenek ve görenekler ise;

Noterliğin bir meslek olarak var olmasından bu yana oluşan ve mesleki alışkanlıklar haline gelip benimsenen davranışlardan ibarettir.

Uyulması zorunlu mesleki kurallar ile mesleğin gelenek ve görenekleri, bunların getirdiği zorunluluklar, Noterlik mesleğinin öneminden ve onun gerektirdiği görevin manasından, meslek içinde verilen hizmetin ciddiyetinden ve sağladığı yararlardan kaynaklanmaktadır.

Türkiye Noterler Birliği, 1512 sayılı Noterlik Kanununun 166 ncı maddesinin 5 nci fıkrası hükmü gereği yüklendiği görevi, kanun ve yönetmeliklerin ruh ve maksadına göre -uyulması zorunlu meslek kuralları- ve -Noterlerin genel menfaatleri ile meslek ahlak ve düzenine- ait esasları aşağıda yazılı şekilde tespit etmek suretiyle yerine getirmiştir.

Noterler;

1- Kanunen Noterlik mesleği ve görevi ile bağdaşmayan hiç bir iş yapamazlar. Noterlik görevinin ve hizmetin gereği gibi yapılmasına engel olabilecek hiçbir iş yapamazlar, dolaylı ve dolaysız olarak kendilerine ve yakınlarına herhangi bir yarar, kâr ve kazanç sağlayacak herhangi bir uğraşı içinde bulunamazlar.

2- Başkalarının borçlarına ve taahhütlerine kefil olamazlar. Borsa oyunları ve benzeri oyunlar oynayamazlar. Kumar oynamayı ve sarhoşluğu alışkanlık haline getirerek kendileri ile mesleklerini küçük düşürmekten kaçınmalıdırlar.

3- Kendileriyle, personelleri ile kanunda gösterilen yakınlıktaki hısımları ile ilgili iş ve işlemler yapamazlar.

4- Kanunların emrettiği durumlar dışında, yaptıkları işlemler hakkında ilgilisinden başkasına bilgi veremezler. Hiç bir sebep ve suretle ifşaatta bulunamazlar.

5- Kanunen bulundukları mevkiler ve yüklendikleri görevlerden yararlanarak kedilerine veya yakınlarına çıkar sağlayamazlar.

6- Siyasetle uğraşamazlar, siyasi faaliyette bulunamazlar.

7- Noter Dairelerini, görevlerinin ve hizmetlerinin anlam ve gereğince uygun bir düzen ve görünümde bulundurmak, teftiş etmek zorundadırlar.

8- Dairelerinde; işlerinin başında bulunarak; Noterlik işlemlerinin kanun ve yönetmelik esaslarına uygun olarak yapılmasında, işlerin gereken sürat ve kolaylıkla görülüp bitirilmesinde, iş sahiplerine karşı olan davranışların düzeninde, denetim ve gözetim görevini yapmak zorundadırlar.

9- Dairelerine, Notere yaraşır biçimde kılık kıyafetlerle gelmelerine özen gösterir, bu suretle mesleklerine ciddiyet ve kendilerine saygınlık kazandırmalıdırlar.

10- Dairelerinde çalışanlarla, her yıl çalışma şartlarını gösterin hizmet sözleşmesi yapıp, başka bir Noter de bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Hakimine onaylatarak bir nüshasını bağlı bulunduğu Noter Odasına göndermelidirler.

11- Kanunun öngördüğü çalışma saatlerinde dairelerini açık bulundurmak, kanunda yazılı haller dışında iş ve işlem yapmamak zorundadırlar.

12- Resmi dairelerle, hakim ve savcılarla, Türkiye Noterler Birliği ve organları ile meslektaşları ile olan ilişkilerinde, yazışmalarında ve konuşmalarında Notere yakışacak ciddiyet ve nezaket içinde davranmalıdırlar.

13- Türkiye Noterler Birliğince, Noter Odalarını karşı, kanun, yönetmelik, karar ve anlaşmalarla meydana gelen yükümlülüklerini aynen yerine getirmek, istenen bilgi ve belgeleri derhal ve eksiksiz olarak bildirmek veya vermek zorundadırlar.

14- Kanunlara, Yönetmeliklere, Türkiye Noterler Birliğinin genelge ve emirlerine, genel ahlak ve adaba uygun olmaya hiçbir iş ve işlem yapamazlar.

15- Meslektaşlarının tutum ve davranışları hakkında söz söyleyemezler, dedikodu yapamazlar, başkalarına açıklamalarda bulunamazlar.

Ancak, kanunlara ve emirlere uyulması zorunlu meslek kurallarına, Noterlerin genel menfaatlerine, genel ahlâk ve adaba, mesleğin dürüstlük esaslarına uymayanlar hakkında gerekli yerlere ve Türkiye Noterler Birliğine duyuruda bulunmaları zorunludur.

16- Yaptıkları işlemlerde tarafsızlık ve eşitlik ilkelerine uymak zorundadırlar.

17- Hiçbir sebep ve suretle, Noterlik ücretlerinden ve gelirlerinden kısmen veya tamamen indirim yapamazlar, vazgeçemezler.

18- Topladıkları devlet gelirlerine etki yapacak hiçbir davranış içinde olamazlar.

19- Fazla gelir sağlayacak, iş adedini arttıracak hiçbir davranış içine giremezler, rekabet sayılacak herhangi bir tutum içinde bulunamazlar.

Rekabet amacı ile resmi daire yetkilileri ile ilişki kuramazlar, anlaşma yapamazlar.

Kendi aralarında dahi böyle bir ilişkiye giremezler.

20- Kanuni ve haklı sebep olmaksızın, dairelerine getirilen işleri yapmaktan çekinemezler, reddedemezler. Başka bir Noterin hakli olarak, red ettiği işlemleri yapamazlar. Başka bir Noterlikte onaylanmak üzere hazırlanmış bir işlemi kabul ederek onaylayamazlar.

21- Basılı kağıtlarında, kartvizitlerinde, daire adres ve yerlerini gösterir levhalarında, telefon rehberlerinde, herhangi bir sebeple verdikleri ilanlarda rekabete neden olabilecek ibaretleri kullanmaktan kaçınmalıdırlar.

22- Daha fazla imkân ve şartlar temini vaadi ile diğer bir daireden personel alınması meslek tesanüdüne birlik ve beraberlik ruhuna ve Noter ahlâkına ters düşer.

Bu nedenle başka bir Noterlikte çalışan herhangi bir personelin, çalışmak üzere başvurması halinde eski Noterinden muvafakatname aldığının araştırılması gerekir

23- Noterlik mesleğini ve meslektaşlarını herhangi bir şekilde küçük düşürecek, mesleğin vakar ve meslektaşlarının onurunu rencide edecek tutum ve davranışlardan kaçınmalıdırlar.

24- Meslektaşların birlik ve beraberliklerine mesleki dayanışma içinde bulunmalarına, birbirlerine duydukları saygı ve sevginin devamına uymayan her türlü davranışlardan uzak kalmalıdırlar.

25- Noterlik dairelerinin devir ve teslimlerinde, Türkiye Noterler Birliğinin koyduğu esaslara, bağlı bulundukları Noter Odalarının her çeşit taktir ve tespitlerine aynen uymak ve uygulamak zorundadırlar.

26- Mesleki dayanışmanın en az icaplarından olarak; birbirlerinin sevinçlerinde ve kaderlerinde birer kardeş gibi davranmak, birlikte sevinmek, birlikte üzülmek esasında sadık kalarak en sıkı ilişkiler içinde bulunmalı ve yardımlaşmalıdırlar.

27- Mesleğin genel menfaatlarını, kişisel menfaatlarının üzerinde tutmağa özen göstermelidirler.